भगवान श्रीरामाची जयंती दरवर्षी चैत्र महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या नवमी तिथीला साजरी केली जाते. हिंदू पौराणिक कथेनुसार, या दिवशी भगवान विष्णूचा सातवा अवतार समजले गेलेले श्री राम यांचा जन्म झाला. या दिवशी दुपारी सूर्य डोक्यावर आल्यावर (दुपारी 12 वाजता) रामजन्माचा सोहळा होतो.

भगवान विष्णूच्या दहा अवतारांपैकी एक मानल्या जाणाऱ्या भगवान रामाच्या जन्माचे प्रतीक म्हणून हा दिवस महत्त्वपूर्ण आहे. भगवान राम हे एक आदर्श मानव आणि सत्य, धार्मिकता आणि सद्गुणांचे प्रतीक मानले जातात. तो त्याच्या शौर्य, धैर्य आणि त्याच्या कर्तव्याची निष्ठा यासाठी देखील ओळखला जातो.

या दिवशी लोक मंदिरांना भेट देऊन, पूजा करून आणि प्रार्थना करून उत्सव साजरा करतात. ते पानकम आणि नीर मोर सारखे विशेष पदार्थ देखील तयार करतात, जे भगवान रामाचे आवडते पेय मानले जातात. हा सण मोठ्या उत्साहात आणि भक्तिभावाने साजरा केला जातो, लोक एकत्र येऊन भगवान रामाचा जन्म साजरा करतात, ज्यांचा जन्म जगात शांती आणि समृद्धी आणण्यासाठी झाला आहे असे मानले जाते.

चैत्र नवरात्री भगवान रामाचा वाढदिवस साजरा करतात, ज्यांचा जन्म राजा दशरथ आणि त्याची पत्नी कौसल्या यांच्या पोटी झाला होता . या दिवशी, भक्त रामायण आणि श्रीमद भागवत सारख्या पवित्र ग्रंथातील श्लोकांचे पठण करतात आणि आपल्या कुटुंबियांसह आणि मित्रांसह मंदिरांमध्ये भगवान रामाच्या मूर्तींना वेषभूषा करतात आणि स्नान करतात.

प्रभू श्रीराम जन्म तिथी आणि वेळ

रामाच्या जन्माची तारीख आणि वेळ 10 जानेवारी, 5114 ईसापूर्व 12:30 वाजता निर्धारित केली जाते.

राम : राम म्हणजे स्वतः आनंदात रममाण असलेला आणि दुसऱ्यांना आनंदात रममाण करणारा. रामचंद्र : रामाचा जन्म सूर्यवंशात झाला. त्याचा जन्म दुपारी १२ वाजता झाला, तरी त्याला रामभानु अशा तऱ्हेचे नावात सूर्य असलेले नाव दिले नाही. पुढे रामाने चंद्राचा हट्ट केल्याच्या प्रसंगावरून त्याला रामचंद्र हे नाव पडले होते.

जर रामाचा जन्म त्या तारखेला झाला असेल तर आपण रामनवमी मार्चच्या शेवटी-एप्रिलच्या मध्यावर का साजरी करतो? याचे कारण विषुववृत्ताच्या अचूकतेची संकल्पना आहे जिथे दर 72 वर्षांनी एक दिवस समायोजित केला जातो. अशा प्रकारे 7,200 वर्षांच्या कालावधीत, ते 10 जानेवारी ते 15 एप्रिल दरम्यान सुमारे 100 दिवस कार्य करते. काही म्हणतात की रामाने 11,000 वर्षे राज्य केले.

रामायण हे खरंच एक प्राचीन महाकाव्य आहे जे आजही जिवंत आहे. मजकूर एक समृद्ध-स्तरित आहे, ज्यात व्यक्तिमत्त्वे उत्तम प्रकारे कोरलेली आहेत आणि वाईटावर चांगल्याचा निःश्वास सोडणारा विजय आहे. अनेक तथ्ये एकमेकांमध्ये गुंडाळलेली आहेत. कदाचित आपल्या आधुनिक जीवनात अशा वेळेचा विचार करणे देखील कठीण आहे. तरीही, हे घडले आणि सर्व महान कथांप्रमाणे, पुन्हा पुन्हा जगण्यासाठी बरेच काही आहे.

प्रश्न आपल्याला चकित करत असले तरी, उत्तरे आपल्याला आणखी चकित करतील.

1. रामाचा जन्म राम नवमीला झाला होता का?

रामाच्या जन्माची तारीख आणि वेळ 10 जानेवारी, 5114 ईसापूर्व 12:30 वाजता निर्धारित केली जाते.
जर रामाचा जन्म त्या तारखेला झाला असेल तर आपण रामनवमी मार्चच्या शेवटी-एप्रिलच्या मध्यावर का साजरी करतो? याचे कारण विषुववृत्ताच्या अचूकतेची संकल्पना आहे जिथे दर 72 वर्षांनी एक दिवस समायोजित केला जातो. अशा प्रकारे 7,200 वर्षांच्या कालावधीत, ते 10 जानेवारी ते 15 एप्रिल दरम्यान सुमारे 100 दिवस कार्य करते.

2. रामाने 11,000 वर्षे राज्य केले का?

काही म्हणतात की रामाने 11,000 वर्षे राज्य केले.

राम 25 वर्षांचे असताना वनवासात गेले. तो अयोध्येला परतला आणि 39 मध्ये राज्याभिषेक झाला. त्याच्या राज्याभिषेकानंतर 30 वर्षे आणि 6 महिने राज्य केल्यानंतर, जेव्हा ते 70 वर्षांचे होते, तेव्हा रामाने राज्याचा त्याग केला.

दशा वर्षा सहस्राणी दशा वर्षा शतानी सीए |
रामो राज्यं उपासित्वा ब्रह्म लोकं प्रार्थनास्यति ||
रामायण – १-१-९७ १

त्याचे भाषांतर आहे: “दहा हजार वर्षे आणि आणखी एक हजार वर्षे, (म्हणजे एकूण 11000 वर्षे) त्याच्या राज्याच्या सेवेत राहिल्यानंतर, रामाने ब्रह्मदेवाच्या निवासस्थानाकडे प्रवास केला … “

परंतु रामाचे अस्तित्व फक्त ७,१०० वर्षांपूर्वी ५१०० ईसापूर्व मध्ये होते असे म्हटले जाते. आपण दोघांमध्ये समेट कसा साधायचा?

हे उत्तर दुसऱ्या महाकाव्यातून, महाभारतातून मिळते.
“अहोरात्रं महाराजा तुल्यं संवत्सरेण हि”
महाभारत, श्लोक ३-४९-२१

तात्पर्य, महाराजांसाठी, धर्माप्रमाणे जीवन जगणाऱ्या व्यक्तीसाठी एक दिवस एक वर्षाच्या बरोबरीचा असतो. 360 दिवस आणि 30 दिवसांचे 12 महिने, प्रत्येकी 11,000 वर्षे काव्यात्मक स्वरुपात मिळून वर्ष काढल्यास, रामाने अयोध्येवर राज्य केलेल्या वास्तविक वर्षांची संख्या म्हणून आपल्याला 30 वर्षे आणि 6 महिने मिळतात.

3. राम नवमी साजरी कारण

चैत्रातील नवरात्रीची समाप्ती रामनवमीच्या दिवशी होते. म्हणूनच या दिवशी हिंदू धर्माचे अनेक अनुयायी अयोध्येला जातात आणि सर्वात प्रसिद्ध सरयू नदीत स्नान करतात आणि या दिवशी अनेक लोक उपवास करतात आणि अनेक ठिकाणी हवन करतात.

रामनवमीच्या दिवशी लोक स्नान करून घरोघरी रामचरितमानसाचे पठण करतात, लोक त्यांच्या घरातच नव्हे तर जवळपासच्या मंदिरांमध्येही मोठ्या उत्साहाने रामचरितमानसाचे पठण करतात. रामनवमीच्या दिवशी केवळ रामचरितमानसच नव्हे तर अनेक ठिकाणी पुराणांचेही पठण केले जाते आणि त्यानिमित्ताने अतिशय भव्य कार्यक्रमाचे आयोजन केले जाते.
अयोध्येचा राजा झालेला भगवान राम त्यांच्या अनुकरणीय गुणांसाठी प्रसिद्ध होता. तो लोकप्रिय, शूर, दयाळू, न्यायी, बुद्धिमान, सहनशील, प्रेमळ, आज्ञाधारक आणि कर्तव्यदक्ष होता. भगवान रामाची नेहमी त्यांची पत्नी सीता, भाऊ लक्ष्मण आणि भक्त हनुमान यांच्यासोबत पूजा केली जाते. प्रभू रामाची उपासना सूर्यदेवतेच्या उपासनेसह आहे कारण राम सूर्यापासून अवतरला आहे किंवा सौर वंशातील आहे असे मानले जाते. रामनवमीच्या उत्सवांमध्ये महान महाकाव्य रामायण वाचणे आणि राम लीलाची नाटके किंवा भगवान रामाच्या जीवनातील मनोरंजन यांचा समावेश होतो.

4.रामनवमीचा इतिहास काय आहे?

जर आपण पौराणिक कथांवर विश्वास ठेवतो, तर प्रभू श्रीरामाचा जन्म अयोध्येतील राजमहालात झाला होता. भगवान श्री राम यांच्या वडिलांचे नाव महाराजा दशरथ होते, राजा दशरथ यांना तीन बायका होत्या. महाराज दशरथाच्या कोणत्याही पत्नीला मूल होत नव्हते, त्यामुळे महाराज खूप दुःखी आणि अस्वस्थ झाले होते.असा त्रास घेऊन महाराज दशरथ महर्षी वशिष्ठांकडे पोहोचले.महर्षी वशिष्ठांकडे गेल्यावर त्यांनी आपले संपूर्ण दु:ख महर्षी वशिष्ठांना सांगितले. यानंतर महर्षी वशिष्ठांनी यज्ञ करण्यास सांगितले, महाराज दशरथ यांनी तेच केले. असे म्हणतात की यज्ञ संपल्यानंतर महर्षींनी त्यांना खीर दिली आणि महर्षी वशिष्ठ म्हणाले की ही खीर तू तुझ्या तीन राण्यांना खाऊ घालशील.

महाराज दशरथांनी ही खीर आपल्या पत्नींना खाऊ घातली आणि 9 महिन्यांनंतर महाराजा दशरथांची ज्येष्ठ पत्नी कौशल्या हिला अतिशय तेजस्वी पुत्र झाला. महाराज दशरथाचा हा पुत्र दुसरा कोणी नसून भगवान श्री राम होता.त्यानंतर राणी कैकयीने भरतला जन्म दिला, भरत आपला भाऊ श्री राम यांच्याप्रती अत्यंत संवेदनशील होता आणि आपल्या भावावर खूप प्रेम करत होता.राजा दशरथाची सर्वात धाकटी पत्नी राणी सुमित्रा हिला जुळ्या मुलांचा आशीर्वाद मिळाला, एक मुलगा लक्ष्मण आणि दुसरा मुलगा शत्रुघ्न. लक्ष्मणाबद्दल कोणाला माहित नाही, भगवान श्री राम यांचा सर्वात प्रिय भाऊ लक्ष्मण होता. असे म्हणतात की ज्या दिवशी रामाचा जन्म झाला, तोच दिवस लोक रामनवमी म्हणून साजरा करतात.

भगवान श्रीरामांचा जन्म असुरांचा नाश करण्यासाठी पृथ्वीवर झाला आणि यासोबतच पृथ्वीवर धर्माची स्थापना करण्यासाठी भगवान श्रीरामांचा जन्म झाला. भगवान श्री राम हे भगवान श्री हरी विष्णूचे सातवे अवतार होते. धर्मग्रंथानुसार, विष्णूच्या सात अवतारांपैकी एक म्हणून भगवान रामाचा जन्म राजा दशरथाच्या घरी झाला.राजा दशरथ आणि राणी कैकेयी, कौशल्या आणि सुमित्रा यांचे भगवान श्रीरामांवर खूप प्रेम होते. पण काही कारणास्तव त्याची आई कैकयीने त्याला वनवास दिला होता. प्रभू श्रीरामांचा जन्म त्रेतायुगात आई कौशल्येच्या पोटी मृत्यूलोकात झाला.मृत्यू समान आहे.

5.रामनवमीची पूजा कशी करावी?

रामनवमीच्या दिवशी पहाटे उठावे. आंघोळ करून स्वच्छ कपडे परिधान करावे. पूजेचं सर्व सामान घेऊन पूजेच्या ठिकाणी बसावे. भगवान श्रीरामाच्या मूर्तीला शुद्ध पवित्र ताज्या पाण्याने स्नान घालावे. नंतर धूपदीप, आरती, फुलं, चंदन इत्यादी अर्पित करून पूजा करावी. पंचामृताचा नैवेद्य दाखवावा. जर तुम्ही नवरात्रीचे उपवास केले असतील तर तुमच्या पूजेच्या साहित्यात तुळशीचं पान आणि कमळ असलंच पाहिजे. त्यानंतर प्रभू श्रीरामाची नवमी पूजा षोडशोपचारे पूर्ण करावी. खीर आणि फळांचा प्रसाद म्हणून दाखवावा. या दिवशी अनेकांकडे राम जन्म सोहळा साजरा केला जातो. काहींकडे चैत्र नवरात्रीनिमित्त कन्यापूजनही असते. कोकणात या निमित्ताने भरपूर ठिकाणी रामाचा पालखी सोहळा आणि जत्रा असतात.

6.रामनवमीसाठी नैवेद्य

रामनवमीच्या दिवशी अनेकजण चैत्र नवरात्रीचा उपवास सोडून रामजन्म साजरा करतात किंवा काहीजण फक्त रामनवमीला उपवास करतात. मग उपवास कांदा-लसूण विरहीत सात्विक जेवण जेवून सोडतात. बरेच जणांकडे रामनवमीच्या निमित्ताने पूरी-भाजी, शिरा आणि काळे चणे असतात.

श्रीरामाच्या पुजेत पांढऱ्या मिठाई आणि पांढऱ्या फळाचं महत्त्व आहे. या दिवशी प्रसादाच्या रूपात पंचामृत, श्रीखंड, खीर आणि हलवा यांचा प्रसाद दाखवला जातो. श्रीरामाच्या पूजेत दूध आणि तूपाच विशेष महत्त्व आहे. यामुळेच रामनवमीच्या दिवशी तूपापासून बनवलेल्या मिठाया खाल्ल्या जातात. खरंतर उपवास आणि प्रसाद हे दोन्ही उत्सवांचा आवश्यक भाग आहेत. रामनवमीच्या दिवशी प्रभू श्रीरामाला खीर, केशर भात किंवा धण्याचा नैवेद्य दाखवावा. जर तुम्ही मिठाईचा नैवेद्य दाखवणार असाल तर बर्फी, गुलाबजामून किंवा कलाकंदचा नैवेद्य दाखवणे उत्तम असतं.

7.श्रीरामाच्या पूजेसाठी खास मंत्र

श्रीराम हे हिंदूंमधील सर्वात लोकप्रिय देवता आहे. रामाची पूजा ही प्रत्येक घरात होते आणि रामाला आदर्श मानवाचं उदाहरण मानलं जातं. अशी मान्यता आहे की, रामनवमीच्या दिवशी भगवान विष्णुंचा सातवा अवतार असलेल्या भगवान श्रीरामाच्या कथांचा पाठ करणं खूप पुण्यदायी असते. या दिवशी जागरण करून रामायणाचं पठण केल्याने आत्मिक शुद्धी होते आणि पापक्षालन होतं. जर तुमच्याकडे वेळ कमी असेल तर तुम्ही रामनामाचा जपही करू शकता. कलियुगात लोकांकडे वेळ कमी असल्याचं लक्षात घेऊ महर्षी वाल्मिकी यांचं एक श्लोकी रामायणाचंही पठण केलं जातं. ज्यामध्ये संपूर्ण रामायणाचं सार आहे.

अदौ राम तपोवनादि गमनं हत्वा मृगं कांचनम्। वैदेही हरणं जटायु मरणं सुग्रीव संभाषणम्। वालि निग्रहणं समुद्र तरणं लंका पुरी दास्हम्। पाश्चाद् रावण कुंभकर्ण हननं तद्धि रामायणम्।

संत तुलसीदास यांनीही बालकांडच्या तिसऱ्या दोह्यांमध्ये एक श्लोकी रामायणाची रचना केली आहे. तुम्ही त्याचंही पठण करू शकता.
नीलाम्बुजश्यामलकोमलाङ्गं सीतासमारोपितवामभागम् पाणौ महासायकचारुचापं युद्ध नमामि रामं रघुवंशनाथम्’

पवित्र मनाने हातपाय धुवून भगवान रामाची मूर्ती किंवा फोटोच्या समोर ध्यान लावून दिवसभरात कोणत्याही वेळी 9 वेळा एक श्लोकी रामायणाचं पठण केल्याने संपूर्ण रामायणाच्या पठणाचं फळ मिळतं. भक्तगण रामाच्या मंत्राचाही रामनवमीच्या निमित्ताने जप करतात. ज्यामुळे त्यांच्यावर प्रभू श्रीरामांची कृपा होते. या मंत्रांमध्ये खालील मंत्रांचा समावेश होतो.

ॐ श्री रामाय नमः॥
श्रीराम जय राम जय जय राम ।।
ॐ दाशरथये विद्महे सीतावल्लभाय धीमहि, तन्नो राम प्रचोदयात्॥
ॐ आपदामपहर्तारम् दाताराम् सर्वसम्पदाम्।
लोकाभिरामम् श्रीरामम् भूयो-भूयो नमाम्यहम्॥
श्री राम जय राम कोदण्ड राम॥

8.रामाचा पाळणा

बाळा जो जो रे कुळभूषणा । दशरथनंदना ।
निद्रा करि बाळा मनमोहना । रामा लक्षुमणा ॥धृ॥
पाळणा लांबविला अयोध्येसी । दशरथाचे वंशी ।
पुत्र जन्मला हृषीकेशी । कौसल्येचे कुशी ॥१॥
रत्नजडित पालख । झळके अमोलिक ।
वरती पहुडले कुलदीपक । त्रिभुवननायक ॥२॥
हालवी कौसल्या सुंदरी । धरुनी ज्ञानदोरी ।
पुष्पे वर्षिली सुरवरी । गर्जती जयजयकार ॥३॥
विश्‍वव्यापका रघुराया । निद्रा करि बा सखया ।
तुजवर कुरवंडी करुनिया । सांडिन आपुली काया ॥४॥
येऊनि वसिष्ठ सत्वर । सागे जन्मांतर ।
राम परब्रहा साचार । सातवा अवतार ॥५॥
याग रक्षुनिया अवधारा । मारुनि रजनीचरा ।
जाईल सीतेच्या स्वयंवरा । उद्धरि गौतमदारा ॥६॥
पर्णिले जानकी सुरुपा । भंगुनिया शिवचापा ।
रावण लज्जित महाकोप । नव्हे पण हा सोपा ॥७॥
सिंधूजलडोही अवलीळा । नामे तरतील शिळा ।
त्यावरी उतरुनिया दयाळा । नेईल वानरमेळा ॥८॥
समूळ मर्दूनि रावण । स्थापिल बिभीषण ।
देव सोडविले संपूर्ण । आनंदले त्रिभुवन ॥९॥
राम भावाचा भुकेला । भक्ताधीन झाला ।
दास विठ्ठले ऐकिला । पाळणा गाईला ॥१०॥

अशा प्रकारे यंदा रामनवमीचा सोहळा नक्की साजरा करा. तुम्हाला आणि तुमच्या कुटुंबियांना रामनवमीच्या खूप खूप शुभेच्छा. जय श्रीराम.

स्वाती बोरसे
वडोदरा गुजरात

“Start Your Website Journey Today – Exclusive Hostinger Discounts!”

NutriPro Juicer Mixer Grinder – Smoothie Maker – 500 Watts (2 Jars & 1 Blade, Silver) – 2 Year Warranty

SOFTSPUN Microfiber Cloth – 4 pcs – 40×40 cms – 340 GSM Grey! Thick Lint & Streak-Free Multipurpose Cloths – Automotive Microfibre Towels for Car Bike Cleaning Polishing Washing & Detailing.

L’Oréal Paris Permanent Hair Colour, Radiant At-Home Hair Colour with up to 100% Grey Coverage, Pro-Keratin, Up to 8 Weeks of Colour, Excellence Crème, 3 Natural Darkest Brown, 72ml+100g